Ne Kadar Hızlı Okuyabilirsiniz?

Yapılan bazı egzersizlerle hızlı okuma alışkanlığı kazanmanın mümkün olduğu herkesçe malumdur. 

Bir takım insanların ortalama değeri dakikada 200-300 kelime olan okuma hızlarını dakikada 600 veya 900 kelimeye çıkardıklarını da çoğumuz duymuşuzdur. 

Ben de yıllar önce Beyaz Show’a katılan Nihal Cesur adlı genç kızın 2 dakika 54 saniyede 300 sayfalık kitabı okuduğunu duydum, bunu üç aylık bir eğitim aldıktan sonra bir yıl daha kendi kendine çalışmasının sonucu olduğunu ifade ediyordu. Eğitmeninin adını da veriyordu ve kamera eğitmeni gösteriyordu. 

İstanbul’a gelir gelmez bu adamı bulmalıydım. Ben de o eğitimi almalıydım ve Nihal Cesur kadar büyük bir iddiam olmasa da onun üçte birine, hatta beşte birine razıydım. Yani dakikada ortalama 100 sayfa yerine dakikada on sayfa da okumak benim için büyük bir kazanç olurdu. 

Uzun araştırmalardan sonra eğitmeni, eğitim merkezini buldum. Ekonomik sebeplerle bu eğitimi istediğim yerden alamadım. Ancak hiçbir zaman vazgeçmedim ve internet gibi geniş bir mecrada buna dair pek çok kaynağa, materyale, yönteme ve bilgiye ulaştım. 

Ulaştığım en önemli bilgileri de derleyerek bu yazı aracılığıyla sizlerle paylaşmak istedim. 

Önce Okumayı Tanımlayalım 

Okuma, yazılı iletişimleri duyu organları yoluyla algılayarak, algılananı, anlamlandırma ve yorumlama amacı ile zihnin duyu organları ile ortaklaşa yaptığı bir etkinliktir. Okuma, yazılı bir metindeki sözcükleri tanımak, bunları anlamaktır. Görme, sonra anımsama, daha sonra da anlama gibi aşamaları olan girişik bir eylemdir. 

Hızlı okuma kursları ya da sistemleri de bizlere fotoğrafik hafıza yöntemi ile okuma becerisini geliştirmemiz gerektiğini, bunun okuma hızımızı artıracağını örneklerle kanıtlamaya çalışıyor. 

Fotoğrafik Hafıza Yöntemi ile Okuma 

Her sözcüğün zihnimizde bir karşılığı vardır. Bu yüzden görsel hafızaya fotografik hafıza da denir. Görsel hafıza, herhangi bir bilgiyi kelimelerle ifade edilebilecek şekilde belleğe kaydetme ve gerektiğinde geri çağırma becerisidir. 

Türkiye Hafıza Şampiyonlarından ve Hızlı Okuma Derneği Eşbaşkanı Soner Polat da bir makalesinde Fotoğrafik Hafızayı tanımlıyor ama Fotoğrafik Okuma diye bir şeyin mümkün olmadığını ifade ediyor. 

Çoğu İddia Aslında Yalan! 

Bazı hızlı okuma iddiaları hemen kenara itilebilir. Bir kitabı bir telefon rehberinden birinin numarasını çevirebildiğiniz kadar hızlı okuyabileceğiniz iddiaları anatomik ve nörolojik açılardan tamamen imkansızdır. 

Öncelikle yüksek okuma hızları ile ilgili iddiaların yanıltıcı olduklarını ortaya koymak için anatomik nedenlerimiz var: 

Okumak için, göz metnin bir kısmında durmalıdır, buna fiksasyon denir. Daha sonra, bir sonraki sabitleme noktasına hızlı bir hareket yapmalıdır, buna sakcade denir. Son olarak, birkaç puan atladıktan sonra, beyin tüm bu bilgileri bir araya getirmeli, böylece az önce gördüklerinizi anlayabilirsiniz. 

Göz hareketi uzmanı Keith Rayner, dakikada 500 kelimenin ötesine geçmenin bile mümkün olmadığını savunuyor çünkü gözünüzü hareket ettirme, düzeltme ve görsel bilgileri işlemenin mekanik süreci bundan daha hızlı gidemez. 

Ama Yine De Hızlı Okuyabilir Miyiz? 

Bu sorunun cevabı yukarıda da anlatılanların ışığında: EVET. Belki iddia edilen kelime sayılarında ve hızlarda okumak imkansızdır ama okuma hızımızı dile getirilen yöntemlerle birkaç kat artırmak elbette mümkündür. İmkansız olarak değerlendirilen şeyden de “tam anlama yapılan okumalar” kastedilmektedir. Yani o hızlara ulaşılsa bile okuduğumuzu tam olarak anlamamız mümkün değildir. Mümkün olan anlama hızları idda edilenlere göre çok daha yavaştır. 

Hızlı Okuma İpuçları 

1-Okumadan Önce Gözden Geçirin 

Beynimiz fotoğrafik kameramızı metnin tamamını okuyamayacak kadar hızlı örter. Gözden geçirmenin bu kadar etkili yardım etmesinin en temel nedeni, bir belgenin haritasını çıkarmanıza izin vermesidir. Bir makalenin veya kitabın nasıl yapılandırıldığını bilmek, önemli olduğunu düşündüğünüz şeylere daha fazla dikkat etmenizi sağlar. Bunun yerine, bilginin bölümlerini seçerek alırsınız. 

2-Hızınızı Artırmak İçin Akıcılığınızı Geliştirin 

Akıcılığı geliştirmenin en iyi yolu daha fazla okumaktır. Belirli bir metin türünden daha fazlasını okursanız, yeni kelimeleri daha hızlı öğrenir ve daha iyi okursunuz. 

3-Okumadan Önce Ne İstediğinizi Bilin 

Bir başka tavsiye de okumadan önce bir metinden ne çıkarmaya çalıştığınızı bilmektir. Okumaya başlamadan önce bunu düşünmek, ilgili kelimeleri ve cümleleri gördüğünüzde dikkat etmenizi sağlar 

4-Akılda Tutmayı Geliştirmek İçin Daha Derin İşleme Görevi 

Bazen hızlı okumuş olmaktansa tam olarak anlamış olmayı tercih ederiz. Ancak tam anlaşılmış bir bilgi uzun vadede akılda kalıcı olabilir. Bu nedenle okuduğunuz bölümleri bir sorunun cevabıymış gibi bir çıkarımda bulunarak okuyunuz.